September 26, 2022

Ankara Toplumsal Bilimler Üniversitesi Doğu ve Afrika Araştırmaları Enstitüsü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mürsel Bayram’ın moderatörlüğünü üstlendiği panele, Witwatersrand Üniversitesi Yönetim Fakültesi Öğretim Üyesi William Gumede, Kapsayıcı Cemiyet Enstitüsü Üst Yöneticisi (CEO) Daryl Swanepoel ve Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Şuay Nilhan Açıkalın konuşmacı olarak yer aldı.

Cenup Afrika Internasyonal İlişkiler ve İşbirlliği Bakanlığı (DIRCO) BM Siyasal, Sulh ve Güvenlik Baş Direktörü Zaheer Laher de panele video konuşma yöntemiyle katıldı.

Panelde, Türkiye’nin Pretorya Büyükelçisi Ayşegül Kandaş, Türkiye’nin Cape Town Başkonsolosu Sinan Yeşildağ’ın yanı sıra, aralarında Cenup Afrikalı gazetecilerin, diplomatların ve akademisyenlerin bulunmuş olduğu fazlaca dayıda davetli hazır bulunmuş oldu.

Açık oturum, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Fahrettin Altun’un video mesajıyla başladı.

Altun mesajında, BM’nin 1945’te Türkiye’nin de kurucu üye olarak aralarında bulunmuş olduğu 51 ülke tarafınca “Internasyonal sulh ve güvenliğin sağlanması ve korunması” amacıyla kurulduğunu ve üye sayısının bugün 193’e ulaştığını söylemiş oldu.

BM’nin kurulduğu günden bugüne çeşitli coğrafyalarda sulh ve istikrara mühim katkılar sunduğuna vurgu icra eden Altun, insanlık dramları ve savaşlar karşısında örgütün yakın geçmişte ve bugün çaresiz kaldığını, internasyonal toplumun beklentilerini karşılayamadığını, dolayısıyla BM’nin mevcut yapısının değişmesi icap ettiğini söyledi.

“Küresel sistemde değişikliğe ihtiyacımız var”

Witwatersrand Üniversitesi Yönetim Fakültesi Öğretim Üyesi William Gumede, sanayileşmiş ülkelerin kurallarının hakim olduğu mevcut küresel sistemin eşitsizliğine dikkati çekerek, “Bu sistemde bazı ülkeler hukukun üstünlüğü mevzusunda daha eşit diyebiliriz.” dedi.

Gumede, mevcut sistemin, savaşlar, salgınlar ve mali krizlerle bozulmakta bulunduğunu belirterek, “Değişen dünyadaki bu büyük belirsizlik anında küresel sistemde değişikliğe ihtiyacımız var.” diye konuştu.

BM’de gerçekleştirilmesi ihtiyaç duyulan reformun, sürekli üyelerin statüsü ve veto hakkının kaldırılması şeklinde düzenlemeler içermesi gerektiğine işaret eden Gumede, BM organizasyonunun tüm ülkelerin eşit şekilde katılım gösterdiği kapsayıcı bir yapıya ulaşması icap ettiğini aktardı.

“Türkiye ve Cenup Afrika, BM reformu mevzusunda benzer bakış açısına haiz”

Laher, Türkiye ile Cenup Afrika’nın BM reformu mevzusunda benzer bakış açısına haiz olduğuna değinerek, “Cenup Afrika olarak internasyonal platformda, sulh ve güvenliğin, insan haklarının, demokrasinin, adaletin ve internasyonal hukukun üstünlüğünün geliştirilmesine büyük ehemmiyet veriyoruz.” şeklinde konuştu.

BM Güvenlik Konseyi’nin sürekli üyelerin çıkarları doğrultusunda hareket etmiş olduğu için internasyonal barışın sağlanmasında etkisiz kaldığını ifade eden Laher, Ukrayna’da yaşanmış olan krizin bu anlamda BM’nin bu nitelikteki çatışmalarla başa çıkmadaki etkisizliğine iyi bir örnek teşkil ettiğini belirtti.

Laher, BM Güvenlik Konseyi’nde görüşülen gündemlerin mühim bölümünün Afrika’da yaşanmış olan çatışmaları içermesine karşın, kıtanın konseyde yalnızca geçici üyeyle temsil edildiğine dikkati çekerek, “Afrika ve Latin ABD, BM Güvenlik konseyinde sürekli olarak temsil edilmeli” ifadesini kullandı.

“BM rekabet halindeki üyelerin çıkarları sebebiyle felce uğramış durumda”

Swanepoel, BM’nin son 77 yılda yaşanmış olan jeopolitik ve ekonomik dönüşümlerden etkilenmemesinin mümkün olmadığını vurgulayarak, BM’nin kapsayıcı olmak istiyorsa bunu yalnız coğrafi bölgeye bağlı üyelik açısından değil, jeopolitik yönelim ve kültürel tesir açısından da gerçekleştirmesi icap ettiğini savundu.

BM’nin “parlak günlerine” dönmesi için acilen bir düzeltim yapması gerekliliğinin artık evrensel olarak kabul edildiğine işaret eden Swanepoel, “Dünya genelinde bu organizasyonun çatışmaları bastırmak ve çözmek için kafi çabayı göstermediği algısı oluşmakta. Doğrusu BM rekabet halindeki üyelerin çıkarları sebebiyle felce uğramış durumda.” dedi.

BM’nin kurulduğu 1945 senesinde Afrika ülkelerinin büyük çoğunluğunun bağımsız olmadığına sadece bu durumun artık değiştiğine ve Afrika ülkelerinin kararları etkileme kapasitesine haiz olduğuna değinen Swanepoel, Afrika’nın artık genişletilmiş bir BM Güvenlik Konseyi içinde minimum 5 sürekli üyeyle temsil edilmesi icap ettiğini söylemiş oldu.

“Tamamımız yeni bir dünya arıyoruz”

Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Öğretim İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Şuay Nilhan Açıkalın da dünyanın fazlaca aktörlü bir krizin içinde bulunduğunu vurgulayarak, artık dünyanın 50 yıl öncesine nazaran fazlaca değişik parametrelere haiz olduğuna dikkati çekti.

Açıkalın, BM Güvenlik Konseyi’nin bu kaotik ortamda internasyonal sistemin beklentilerini karşılayamadığına değinerek, “Bugün dünyanın ve internasyonal toplumun tümünü kapsayan ve etkin bir halde çalışan sistemlerle çözüm üretmemiz gerekiyor.” değerlendirmesinde bulunmuş oldu.

Türkiye’nin ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın BM bünyesinde adil temsil eşitliğine dayalı yeni bir modeli her fırsatta gündeme sunduğunu hatırlatan Açıkalın, “Tamamımız bizleri daha değişik, daha adil, daha eşit ve daha barışçıl bir halde bir araya getiren yeni bir dünya arıyoruz.” şeklinde konuştu.

Panelin moderatörlüğünü icra eden Bayram, daha ilkin Arjantin, Fransa, İngiltere, Norveç, İsveç ve Hollanda’da meydana gelen bu açık oturum serisinin, gelecek ay Almanya, Cenup Kore, Japonya, İspanya, Rusya ve ABD’de düzenleneceğini belirtti.

Bayram, “Bugün burada düzenlenen açık oturum, genel olarak Afrika kıtasının, özelde ise Cenup Afrika Cumhuriyeti’nin BM reformu mevzusundaki konumunun yanı sıra, Türkiye’nin bu konuma katkısını ele alması ve Türkiye ile Cenup Afrika’nın bu düzeltim mevzusunda ortak bir perspektife ulaşmasının yolunu tartışması açısından önemlidir.” ifadesini kullandı.



Anadolu Ajansı internet sayfasında, AA Haber Akış Sistemi (HAS) üstünden abonelere sunulan haberler, özetlenerek yayımlanmaktadır. Abonelik için lütfen iletişime geçiniz.

Leave a Reply

Your email address will not be published.

mersin escort antalya escort bursa escort antalya escort istanbul evden eve nakliyat fethiye escort escort bayan